Wat is het verschil tussen druk en bezig?
De woorden druk en bezig kan je in het Engels allebei vertalen met busy, wat bij cursisten nog weleens tot verwarring leidt, want voor Nederlanders betekenen de woorden echt iets anders. Dat wordt al duidelijker als je de woorden niet invoert in Google Translate, maar bijvoorbeeld opzoekt in het NT2 woordenboek van Van Dale. Daar vind je bij het bijvoeglijk naamwoord druk drie betekenissen:
- mensen die druk zijn, bewegen veel en praten veel
- iemand die het druk heeft, heeft veel werk te doen
- als het ergens druk is, zijn er veel mensen
Bij bezig staat: “iemand die bezig is, doet iets of is aan het werk”. Betekenis 2 van druk ligt het dichtst bij die van bezig, maar laat wel een essentieel verschil zien. Druk gaat over veel werk hebben in het algemeen, bezig gaat over wat je op het moment van spreken doet. Vergelijk onderstaande zinnen:
- Jij hebt het vaak druk op je werk.
- Zij heeft het druk met haar stage.
- Wij hebben het druk met school.
- Hij is bezig met zijn stageopdracht.
- Wij zijn bezig met een project.
- De studenten zijn bezig met de toets.
Het druk hebben
In de tweede betekenis van druk hierboven zie je ook de constructie waarin we deze het meest gebruiken: het druk hebben. Het + bijvoeglijk naamwoord + hebben gebruiken we vaker om een toestand uit te drukken. Denk aan het warm/koud hebben. Daarnaast hebben we ook zijn + bijvoeglijk naamwoord, waarmee bijvoorbeeld een gemoedstoestand kan uitdrukken, zoals in Zij is bang/aardig/ziek. Die combinatie kwam vroeger alleen voor bij betekenis 1 van druk: Mijn buurjongen is heel druk betekende vooral dat de jongen veel bewoog en praatte. Je kan ook nog druk zijn met gebruiken in de betekenis ‘er veel werk aan hebben’ (deze betekenis komt vooral in Nederland voor, niet zo veel in België).
- Mijn buren zijn druk met de verhuizing.
- Wij zijn druk met de voorbereiding van het feest.
Maar tegenwoordig zeggen ook veel mensen Ik ben druk als ze het druk hebben, mogelijk onder invloed van het Engelse I’m busy. Denk aan een gesprekje als dit:
Manager: Roos, kan jij vanmiddag die offerte bekijken?
Roos: Nou, ik ben nogal druk. Heeft Emre geen tijd?
In wat informeler taalgebruik is hier eigenlijk weinig bezwaar tegen. Je kan je cursisten eventueel wel waarschuwen dat het informeel is.